Vieäc giao tieáp vôùi moät ñöùa treû thì khoâng khi naøo laø quaù sôùm
Early Connections laø moät hoaït ñoäng chung trong coäng ñoàng ñeå höôùng daãn vaø thoâng tin cho cha meï, cho nhöõng ngöôøi chaêm soùc treû em, vaø cho daân chuùng trong vuøng Houston, veà söï quan troïng cuûa nhöõng naêm ñaàu tieân cuûa moät ñöùa treû trong söï phaùt trieån
töông lai cuûa noù.
| |
 |
|
Ñaây laø nhöõng lôøi khuyeân göûi cha meï vaø nhöõng ngöôøi ñang chaêm soùc caùc treû sô sinh vaø caùc em nhoû, ñaõ ñöôïc soaïn thaûo ñeå giuùp treû em phaùt trieån tôùi möùc toái ña cuûa chuùng.
Muoán bieát theâm chi tieát haõy goïi soá
713-464-0800 (tieáng Anh)
ÑT mieãn phí 1-877-511-5437 (tieáng Anh)
www.earlyconnect.org
Ñeå ñöôïc giuùp ñôõ baèng tieáng Trung Hoa (hoaëc tieáng Vieät) xin goïi Trung Taâm Coá Vaán Gia Ñình ngöôøi Myõ goác Vieät taïi soá 713-339-3688
| Gaéng laøm cho con caùi bieát laø mình thöông yeâu chuùng! |
- Toû tình thöông baèng caùch oâm aáp, mæm cöôøi, hoân hít, noùi chuyeän vaø nhìn thaúng vaøo maét ñöùa beù.
- Neân nhôù raèng khi ñöùa beù khoùc laø noù muoán giao tieáp vôùi baïn.
- Neân hieåu raèng chaêm chuù ñeå yù tôùi ñöùa beù khoâng phaûi laø nuoâng chieàu; khi baïn ñaùp öùng moät caùch ñeàu ñaën khi con khoùc hoaëc khi noù aäm oïe thì noù seõ ñöôïc khuyeán khích hoïc hoûi vaø phaùt trieån loøng tin töôûng.
- Haõy baét tröôùc tieáng aäm öø vaø nhöõng tieáng ñoäng khaùc cuûa con baïn vaø neân nhôù laø nhöõng luùc thay taõ loùt, taém röûa vaø maëc quaàn aùo cho con laø nhöõng luùc thuaän lôïi nhaát ñeå troø chuyeän vôùi noù.
- Goïi teân con moät caùch vui veû, baèng moät gioïng trìu meán, vaø thaät söï laéng nghe khi noù thuû thæ noùi chuyeän.
- Khuyeán khích vaø hoã trôï con baèng caùch toû ra thích thuù moãi khi con laøm ñöôïc chuyeän gì.
- Haõy taïo cho con tính töï tin baèng caùch daïy con nhöõng gì noù coù theå taëng cho ngöôøi khaùc.
- Haõy noùi “öø” vaø “Meï/Ba thöông con” nhieàu laàn hôn laø nhöõng laàn baïn noùi “khoâng ñöôïc" hoaëc “ñöøng”.
- Haõy chaéc chaén laø baïn ñöa con ñi khaùm söùc khoûe thöôøng xuyeân vaø ñöôïc tieâm chuûng nhöõng loaïi thuoác caàn thieát (chích ngöøa).
- Haõy tìm ñeán nhöõng baùc só chuyeân khoa ñeå hoï giuùp baïn neáu baïn lo laéng veà vieäc phaùt trieån cuûa con baïn hoaëc neáu caàn giuùp ñôõ theâm trong nhöõng khi gia ñình coù boái roái öu tö..
- Haõy tìm caùch toû cho con bieát baïn coi noù laø ñöùa treû ñaëc bieät ñoái vôùi baïn.
|
| Giöõ bình tónh vaø duøng kyû luaät vôùi tình thöông vaø söï cöông quyeát. |
- Neân hieåu raèng kyû luaät duøng ñeå daïy doã, chöù khoâng phaûi ñeå tröøng phaït; duøng kyù luaät ñeå ñaët giôùi haïn cuøng vôùi söï cöông quyeát vaø roäng löôïng.
- Haõy toû ra laø baïn troïng con ñeå noù hoïc toân troïng ngöôøi khaùc.
- Hoïc hoûi veà caùc giai ñoïan phaùt trieån cuûa treû em ñeå döï ñoaùn ñöôïc tính tình haønh ñoäng cuûa con mình qua caùc thôøi kyø phaùt trieån.
- Haõy taäp cho con ñoái phoù vôùi caùc tình huoáng môùi, ñeå noù caûm thaáy töï tin vaø vöõng taâm.
- Taïo nhöõng thoâng leä ñaùng tin caäy, vaø deã ñoaùn tröôùc cho con baïn.
- Khuyeán khích tính maïo hieåm vaø thích tìm toøi trong moät moâi tröôøng an toaøn.
- Neân nhôù raèng treû sô sinh vaø caùc em nhoû hay thöû thaùch giôùi haïn vì chuùng toø moø vaø muoán hoïc hoûi, chöù khoâng phaûi chuùng muoán laøm baïn noåi giaän.
- Haõy laøm cho con heát chuù taâm vaø laûng sang chuyeän khaùc khi haønh ñoäng cuûa noù laøm cho baïn böïc boäi.
- Traùnh duøng nhöõng töø khoâng hay ñeå maéng moû con khi noùi chuyeän veà caùc haønh ñoäng cuûa noù.
- Neân nhôù raèng ñaùnh ñaäp con hoaëc la heùt coù theå laøm cho noù ngöng haønh ñoäng xaáu töùc thôøi, nhöng cuõng coù theå daïy noù raèng baïo ñoäng laø moät caùch giaûi quyeát caùc vaán ñeà tranh chaáp.
|
| Noùi chuyeän, ñoïc saùch, haùt, vaø chôi vôùi con haøng ngaøy. |
- Haõy noùi chuyeän vôùi con ngay töø luùc noù toû ra hieåu ñöôïc baïn ñang noùi gì, vaø con baïn seõ sôùm ñaùp chuyeän vôùi baïn.
- Haõy daønh thì giôø moãi ngaøy ñeå ñoïc saùch cho con nghe ngay töø luùc noù coøn beù, ñeå yù tôùi cöû chæ cuûa noù xem luùc naøo neân tieáp tuïc hoaëc neân ngöng ñoïc.
- Noùi veà caùc tranh aûnh vaø chuyeän trong saùch, duøng caùc gioïng noùi khaùc nhau ñeå ñoùng vai caùc nhaân vaät khaùc nhau trong saùch.
- Neân hieåu raèng haùt vaø nghe aâm nhaïc laø moät ñieàu toát cho söï phaùt trieån cuûa con baïn.
- Haõy cho con coù moät nôi an toaøn ñeå noù naèm laên loän, boø, vaø thaùm hieåm, vaø neáu ñöôïc, bieán taát caû caên nhaø cuûa baïn thaønh "nôi an toaøn cho treû".
- Ngoài döôùi saøn vaø chôi vôùi con haøng ngaøy, neân bieát raèng treû em hoïc hoûi qua caùc luùc chôi vôùi ñoà chôi vaø caùc vaät duïng trong nhaø nhö noài nieâu, baùt ñóa, vaø thìa baèng goã.
- Neân yù thöùc raèng döôùi söï troâng coi cuûa ngöôøi lôùn, vieäc treû con chôi ñuøa ngoaøi trôøi haøng ngaøy, keå caû chaïy nhaûy, leo treøo, ñaùnh ñu vaø tröôït ñeàu giuùp cho chuùng phaùt trieån thaân theå vaø trí tueä khoûe maïnh.
- Neân yù thöùc raèng khi baïn vaø con "giaû ñoø" khi chôi cuøng vôùi nhau, noù seõ hoïc söû duïng trí töôûng töôïng cuûa noù, vaø hieåu theá giôùi quanh noù.
- Haõy giuùp con ñeå yù tôùi caùc töø ngöõ vaø caùc chöõ in trong giaáy tôø xung quanh baïn.
- Giôùi haïn thôøi gian coi TV cuûa con; vaø khi baïn cho pheùp noù coi, haõy ngoài vôùi noù vaø chuyeän troø veà nhöõng gì ñang coi, neân nhôù laø khoâng neân cho noù coi tin töùc hoaëc caùc chöông trình daønh cho ngöôøi lôùn.
- Xin theû thö vieän mieãn phí ñeå tôùi thö vieän thöôøng xuyeân vaø möôïn caùc loaïi saùch khaùc nhau.
|
| Töï Chaêm soùc khi Mang thai laø baïn Ñang Chaêm soùc Haøi nhi cuûa baïn. |
- Coù 100 tyû teá baøo naõo ñöôïc caáu taïo trong thai nhi khi baïn ñang coù thai; vì vaäy khi baïn töï chaêm soùc söùc khoûe cho chính baïn, laø baïn ñang giuùp cho thai nhi lôùn daàn.
- Chæ neân aên nhöõng thöùc aên boå döôõng, bao goàm caùc loaïi rau, traùi caây, nguõ coác, vaø chaát proâ-tin.
- Neân hieåu raèng caùc loaïi ma tuùy, röôïu, vaø thuoác laù coù theå gaây haïi traàm troïng cho thai nhi.
- Nghæ ngôi vaø taäp theå thao nheï laø vieäc laøm quan troïng cho söùc khoûe cuûa baïn.
- Ñi khaùm baùc só hoaëc ngöôøi ñôõ ñeû haøng thaùng, baét ñaàu ngay töø khi baïn nghó laø mình coù thai.
- Uoáng thuoác boå döôõng thai vaø folic at-xít trong suoát thôøi gian mang thai.
- Uoáng thaät nhieàu nöôùc vaø uoáng ít caùc loaïi nöôùc coù chöùa chaát kích thích caffeine.
- Ñi nha só khaùm raêng.
- Traùnh xa nhöõng ngöôøi ñang ñau oám.
- Ñaët nhieàu caâu hoûi vaø ñoïc saùch ñeå hieåu roõ mình caàn laøm nhöõng gì ñeå coù moät ñöùa con khoûe maïnh vaø ñeå bieát caùch chaêm soùc ñöùa beù khi noù chaøo ñôøi.
|
| Hoã trôï söï phaùt trieån cuûa caùc treû thô trong coäng ñoàng cuûa baïn. |
- Neân nhôù raèng ñaàu tö vaøo caùc treû em baây giôø laø ñeå baûo ñaûm moät töôi lai saùng cho taát caû chuùng ta.
- Khuyeán khích caùc thieáu nhi ñoïc saùch cho caùc em maãu giaùo nghe taïi caùc trung taâm, caùc nhaø giöõ treû tö gia, caùc nhaø thôø, vaø caùc beänh vieän.
- Neáu baïn laø oâng/baø, coâ, chuù hoaëc baùc cuûa moät ñöùa treû, baïn coù theå coù taùc ñoäng trong söï phaùt trieån cuûa moät ñöùa beù baèng caùch troø chuyeän, ñoïc saùch, haùt, vaø chôi ñuøa vôùi noù.
- Laø moät coá vaán vieân hoaëc huaán luyeän vieân, baïn coù theå laøm cho ñöùa treû coù nhöõng caûm nhaän vöõng vaøng hôn veà chính baûn thaân noù.
- Caùc ngöôøi ñaõ veà höu coù theå laøm vieäc töï nguyeän trong nhöõng cô sôû troâng nom treû em ñeå phong phuù hoaù kinh nghieäm cuûa chuùng.
- Hoã trôï vieäc giaùo duïc vaø huaán luyeän ñaëc bieät cho caùc thaày giaùo coâ giaùo vaø cho caùc ngöôøi giöõ treû.
- Coäng taùc vôùi moät chöông trình giaùo duïc tieàn maãu giaùo ôû ñòa phöông baèng caùch cung öùng nguoàn lieäu veà thì giôø, khaû naêng, vaø tieàn baïc.
- Tìm caùc kieán truùc sö vaø caùc nhaø xaây caát thieän nguyeän ñeå öôùc ñònh, söûa chöõa, vaø/hoaëc truøng tu saân chôi vaø cô sôû cuûa caùc trung taâm giöõ treû.
- Phaân phaùt caùc tin lieäu veà söï phaùt trieån cuûa treû em qua cô quan, chöông trình, hoaëc nôi kinh doanh cuûa baïn.
- Khuyeán khích nhaân vieân cuûa baïn ñi thaêm vieáng hoaëc tham gia caùc chöông trình cuûa con caùi hoï.
- Coå ñoäng cho caùc quyeàn lôïi cuûa nhaân vieân duøng ñeå hoã trôï gia ñình.
- Duøng laù phieáu cuûa baïn ñeå nhaân danh caùc treû em vaø gia ñình cuûa caùc em.
- Neân hieåu raèng vieäc chaêm soùc vaø giaùo huaán tieàn maãu giaùo coù phaåm chaát cao cho taát caû caùc treû em seõ ñaøo taïo ñöôïc nhieàu treû em coù trieån voïng thaønh coâng nôi hoïc ñöôøng, traùnh ñöôïc nhöõng haønh ñoäng leâu loång, vaø seõ trôû thaønh caùc nhaân vieân laøm vieäc tích cöïc, löông cao, vaø laøm taêng söùc maïnh cuûa coäng ñoàng vì caùc em seõ laø nhöõng ngöôøi ñoùng thueá vaø laø nhöõng coâng daân coù tinh thaàn traùch nhieäm.
|
| Haõy hoûi kyõ moïi chuyeän tröôùc khi choïn nôi giöõ treû. |
Choïn nôi giöõ treû laø moät trong nhöõng ñieàu quan troïng nhaát maø baïn seõ phaûi quyeát ñònh. Cô quan Initiatives for Children taïi soá 832-615-1234, www.initiativesforchildren.org coù theå giuùp baïn tìm vaø ñaùnh giaù nôi giöõ treû cho baïn. Ngoaøi vieäc hoûi han veà giôø giaác vaø phí khoaûn, baïn haõy boû chuùt thì giôø tôùi thaêm vaø quan saùt caùc trung taâm hoaëc tö gia giöõ treû maø baïn ñang muoán göûi con tôùi.
Y teá vaø An toaøn
- Haõy kieåm soaùt xem nôi ñoù coù giaáy pheùp hôïp leä hay khoâng baèng caùch môû coi maïng TDPRS* , www.txchildcaresearch.org hoaëc hoûi giaùm ñoác veà söï tuaân haønh luaät leä cuûa hoï töø tröôùc ñeán nay.
- Quan saùt veà söï saïch seõ cuûa trung taâm vaø caùch thöùc hoï thay taõ loùt vaø röûa tay.
- Hoûi hoï veà vaán ñeà giöõ thuoác men vaø hoaù chaát trong cô sôû cuûa hoï.
- Hoûi xem caùc ngöôøi troâng treû coù bieát caùch laøm Hoâ haáp nhaân taïo (CPR) vaø Caáp cöùu (First Aid) hay khoâng.
- Hoûi xem thoâng leä böõa aên vaø giôø giaác cho treû nguû ra sao.
- Hoûi xem vaán ñeà chuyeân chôû nhö theá naøo neáu hoï toå chöùc caùc buoåi ñi chôi ngoaøi trôøi.
- Hoûi xem thuû tuïc duøng kyû luaät vôùi caùc treû em nhö theá naøo khi chuùng baát keå luaät leä hoaëc phaïm luaät lôùp hoïc vaø neáu chuùng cö xöû toát thì ñöôïc khuyeán khích ra sao.
- Quan saùt nôi caùc em chôi ñuøa trong vaø ngoaøi lôùp vaø nhaân vieân caån thaän ra sao veà vaán ñeà giöõ an toaøn.
Caùc hoaït ñoäng
- Hoûi veà caùc hoaït ñoäng döï truø vaø quan saùt caùc ñoà duøng, ñoà chôi, vaø vaät lieäu.
- Hoûi xem hoï coù ñoïc saùch cho caùc em nghe haøng ngaøy hay khoâng vaø kieåm soaùt phaåm vaø chaát löôïng cuûa caùc loaïi saùch duøng trong moãi phoøng.
- Hoûi xem moãi ngaøy hoï cho caùc em chôi ngoaøi saân chôi bao nhieâu giôø phuùt. (30-45 phuùt moãi buoåi saùng vaø chieàu laø thôøi gian ñöôïc ñeà nghò thoâng thöôøng.)
- Hoûi xem cô sôû duøng kyõ thuaät ra sao (TV, VCR, maùy ñieän toaùn), neân yù thöùc laø ñoái vôùi treû em, chæ neân söû duïng trong khoaûng giôùi haïn ñöôïc ñeà nghò.
Caùc Yeáu Toá veà Phaåm Chaát
- Neân nhôù raèng moái lieân heä tích cöïc vaø ñeàu ñaêïn vôùi caùc ngöôøi lôùn aân caàn vôùi treû em seõ giuùp con baïn khoân lôùn, phaùt trieån vaø hoïc hoûi.
- Haõy quan saùt xem nhöõng ngöôøi coi treû coù thaân maät, aân caàn, vaø vui veû vôùi coâng vieäc cuûa hoï hay khoâng.
- Hoûi xem chöông trình coù ñöôïc kieåm chöùng hoaëc coâng nhaän, bôûi moät cô quan ñaùng tin caån, nhö cô quan NAEYC* www.naeyc.org hay khoâng, vaø coù nhöõng ñoøi hoûi cao hôn laø nhöõng tieâu chuaån toái thieåu caàn cho giaáy pheùp haønh ngheà giöõ treû.
- Hoûi veà kinh nghieäm, trình ñoä giaùo duïc vaø vieäc huaán luyeän cuûa nhöõng ngöôøi giöõ treû.
- Hoûi veà soá treû em ñöôïc giao cho moãi ngöôøi giöõ treû troâng nom, vaø veà soá treû em trong moãi phoøng ñeå xem caùc em coù ñöôïc coi soùc kyõ caøng töøng caù nhaân hay khoâng.
Söï Tham gia cuûa Cha me
- Hoûi xem hoï coù saün saøng môøi cha meï tôùi thaêm khoâng, vaø hoï khuyeán khích cha meï tham gia nhö theá naøo.
- Hoûi xem caùc ngöôøi giöõ treû lieân laïc vôùi baïn nhö theá naøo vaø bao laâu môùi lieân laïc moät laàn veà söï tieán trieån cuûa con baïn.
*Texas Department of Protective and Regulatory Services (cô quan chính phuû tieåu bang coù nhieäm vuï caáp giaáy pheùp vaø theo doõi caùc cô sôû giöõ treû)
*National Association for the Education of Young Children (Hieäp hoäi Toaøn quoác veà Giaùo duïc Treû em)
|
|
|